Di rojên dawî de, Çemê Xabûr li bakur û rojhilatê Sûriyê ji ber barana zêde derbasî lehiyê bûye. Tevî hin zirarên li gundan, ev lehiyê piştî ziwabûna dirêj a herêmê, gelek sûdên girîng anîne. Ya sereke, vegera herikîna avê ye, ku piştî qutbûneke dirêj, hêvî ji niştecih û cotkarên ku debara wan bi çem ve girêdayî ye re vegerandiye. Çemê Xabûr di salên dawî de rastî ziwabûneke giran hatibû, ku bûbû sedema zuwabûna tevahî ya hin beşan.
Lehî bandoreke erênî ya mezin li ser erdên çandiniyê yên li Hesekê kiriye. Wê axa hişkbûyî bi kûrahî şil kiriye, kapasîteya axê ya ragirtina avê baştir kiriye, û perspektîfên çandiniyê yên demsala pêşeroj, bi taybetî ji bo genim û ceh, zêde kiriye. Cotkar piştrast in ku ev yek dê hilberînê zêde bike û erdên ku di bin metirsiyê de bûn vegerîne. Di heman demê de, sûdek din a girîng, beşdarbûna lehiyê di bilindkirina asta ava binê erdê de ye, ku di salên dawî de ji ber kêmbûnê kêm bûbû, dagirtina bîran dê di havînê de avdanî û ava vexwarinê misoger bike.
Vegera avê bûye sedema vejîna ekosîstema derdorê. Vejetasyonên xwezayî û çêregehên xwecihî baştir bûne, û nîşanên vegera hin lawir û çûkên avî hene ku di dema hişkesaliyê de winda bûbûn. Ev başbûna jîngehê dê piştgiriyê bide seweldariyê û xwedîkerên pez û dewaran. Li gorî berpirsên Ofîsa Çavkaniyên Avê, sedema bilindbûna nişka ve ya asta çem, hevgirtina mîqdarên mezin ên ava rûberî bû ku ji gelî û çemên ji çiyayê Kazwan û derdora Til Temerê diherikîn. Herikîna bilez a van avan di nav Xabûr de, ku rêjeya wê dikare ji 35m3s derbas bibe, bû sedema bilindbûna ji nişka ve ya asta çem.
